İşverenler ve sigortalılar, çeşitli nedenlerle SGK’ya olması gerekenden fazla veya yersiz prim ya da idari para cezası ödeyebiliyor. Belirli şartların sağlanması halinde bu tutarların SGK’dan geri alınması mümkün.
Prim İadesi İçin Başvuru Şartı
Yanlış veya yersiz ödenen primlerin iadesi için ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 10 yıl geçmemiş olması ve işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü veya Sosyal Güvenlik Merkezi’ne yazılı başvuru yapılması gerekiyor.
SGK, fazla ödenen tutarları kendiliğinden iade etmiyor. Bu nedenle süresi içinde başvuru yapılması önem taşıyor.
Prim İadesinde Faiz Uygulaması
1 Ekim 2008 ve sonrasında yanlış veya yersiz tahsil edilen primlerin iadesinde, primin ödendiği tarihi takip eden ayın başından iadenin yapılacağı ayın başına kadar kanuni faiz hesaplanıyor. Bu kapsamda hem sigortalı hem de işveren payına faiz uygulanıyor.
Ancak sigortalılık çakışmaları veya belge türü değişiklikleri nedeniyle yapılan bazı prim iadelerinde kanuni faiz ödenmiyor.
SGK Borçlarına Mahsup Edilebilir
İade sırasında ilgilinin SGK’ya borcu bulunuyorsa, öncelikle iade tutarı bu borca mahsup ediliyor. SGK borcu bulunmaması halinde ise varsa Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı tahsil dairelerine olan muaccel borçlar dikkate alınıyor. Herhangi bir borç bulunmuyorsa kalan tutar ilgilisine ödeniyor.
Gecikme Cezası ve Zammı da İade Edilebilir
Yanlış veya yersiz olduğu belirlenen prim, gecikme cezası ve gecikme zammıyla birlikte tahsil edilmişse, bu tutarlar da kanuni faiziyle birlikte iade ediliyor.
İdari Para Cezalarının İadesi
Yanlış veya yersiz tahsil edilen SGK idari para cezaları için de 10 yıl içinde yazılı olarak iade talebinde bulunulabiliyor.
Ancak prim iadelerinden farklı olarak idari para cezalarının iadesinde kanuni faiz konusunda genel bir uygulama bulunmuyor. Mahkeme kararında faiz ödenmesine hükmedilmişse faizle birlikte iade yapılırken, böyle bir karar yoksa veya ceza dava konusu edilmemişse tutar faizsiz olarak iade ediliyor.